Enzensberger: drijfveer terrorisme zit primair in 'radicaal loserschap'

1 juni 2006    Lees de reacties   

Interview met Hans Magnus Enzensberger, de Duitse dichter, essayist en uitgever, in het tijdschrift Die Zeit naar aanleiding van zijn recente boek Schreckens Männer.
De kern van het boek verscheen eerder in essayvorm als De radicale verliezer.

Enzensberger is op zoek naar de diepere drijfveren van terroristen die zich in naam van de islam manifesteren. De religie zelf speelt hierin een minder doorslaggevende rol dan het collectieve gevoel van loserschap, dat Arabieren al enkele eeuwen beheerst. Om die reden is het van belang de problematiek niet alleen vanuit een religieus-ideologisch of politiek perspectief te analyseren, maar ook vanuit een psychologisch oogpunt. De islam vormt voor de terroristen weliswaar het ideologische vertrekpunt, met een grote recruteringskracht, maar wordt voor het overige gekaapt om andere frustraties te kanaliseren: het gevoel van vernedering en miskende machtsaanspraken.

Uit Die Zeit (31-05-2006):

Vor allem liefert der Islam eine große Rekrutierungsbasis. Der Islam als Religion ist eine Art Entführungsopfer. Bei vielen Sprechern dieses Islamismus ist es nicht sehr weit her mit ihrer Frömmigkeit. In Iran sind die führenden Theologen längst kaltgestellt worden. Der individuelle Terrorist ist den Anfechtungen des Westens oft stark ausgesetzt und erlegen. Nur: Im Kopf schmort das Gefühl der Erniedrigung, der Kränkung durch den Westen. Auch die politischen Motive sind nicht immer für bare Münze zu nehmen, zum Beispiel der Kampf für die Palästinenser. Bekanntlich sind die Palästinenser in der arabischen Welt alles andere als beliebt; sie sind lästig. Die Gelder kommen aus Europa und Amerika, nicht von den arabischen Brüdern.

– - –

^{(27-12-2005) Eerder op Intercultureel}

Update

^{(16.06.2006) Lothar Struck beschrijft het werk van Enzensberger als diens zoektocht naar…}

^{”...eine Typologie des frustrierten, gescheiterten und dann “ausrastenden” Messerstechers, Mörders oder Amokläufers zu entwerfen, ohne mit dem erhobenen Zeigefinger in altlinker Manier ausschließlich „die Gesellschaft“ verantwortlich zu machen.}

^{(13-12-2006) Annabelle Arntz op duitslandweb :}

^{Hans Magnus Enzensberger benoemt in zijn essay ‘De radicale verliezer’ (‘Schreckens Männer. Versuch über den radikalen Verlierer’) de gevaren van de islam zonder de oogkleppen van politieke correctheid en paniek.}

^{(14-02-2007) Aart Brouwer in De Groene:}

^{“Het essay van Enzensberger opent de weg naar een onbevangen studie van de denkbeelden van iemand als Bouyeri. Zoals elke verliezer beschouwt Bouyeri zichzelf als pion in een wereldwijde eindstrijd tussen goed en kwaad, waarheid en leugen: ‘De strijdt tegen de Waarheid is al sinds het bestaan van de mensheid in volle gang. Het leger van de Satanische krachten hebben vandaag de dag overal hun monsters klaar staan om de mensen, die oproepen tot de compromisloze waarheid, op te pakken en levend te begraven in hun beestachtige kerkers’ (Dit is de weg!, een geschrift van Bouyeri uit maart 2004).”}

^{(28-05-2008) Felix Menzel: ...die psychischen und sozialen Beweggründe der tickenden Zeitbomben}